Wat gaat dat kosten?

Onderstaande tabel geeft het verloop van de begroting sinds de vastgestelde meerjarenbegroting 2025-2028 weer.

Onderstaande tabel bevat de toelichting op de financiële mutaties uit deze meerjarenbegroting.

Naast de impulsgelden via de gemeente Peel en Maas, ontvangen we rechtstreeks rijksmiddelen via de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Namelijk de WSW-bijdrage en de rijksbijdrage sociale infrastructuur ontwikkelbedrijven. Beiden reserveren we en zetten we in voor WSW doeleinden. In het laatste jaar is er sprake van een voordeel (programma 2), c.q. nadeel (programma 7), omdat er sprake is van een aflopende reeks. De rijksbijdrage daalt in de loop van de jaren en daarmee ook de reservering.

Door aanpassingen in het functiewaarderingssysteem is aanvullend budget nodig in 2026 van € 500.000 en vanaf 2027 € 700.000 structureel. Met de introductie van HR21, het meest gebruikte functiewaarderingssysteem door gemeenten, passen we ook de opbouw van ons loongebouw aan. Hiermee realiseren we een meer marktconforme beloning voor onze functies. Dit met het doel om specialistische- en lastig vervulbare vacatures beter in te kunnen vullen en de uitstroom te voorkomen.

We vullen de Algemene Reserve Basis aan met € 281.000 zodat deze voldoet aan de door de raad minimaal gestelde norm van 1,0 voor de ratio van het weerstandsvermogen. Hiermee kunnen de berekende risico's voldoende worden afgedekt. Een verdere toelichting voor de berekening vindt u in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing.

Na het beëindigen van de wethouderfunctie ontstaat het recht op een APPA uitkering. In het verleden is deze uitkering op basis van de werkelijke kosten verantwoord in de jaarrekening. Op grond van het feit om zo realistisch mogelijk te begroten is besloten om de kosten van deze uitkeringen in de begroting op te nemen.

Om het 1.000 woningenplan uit te voeren was er tijdelijk dekking en formatie (t/m 2025) geregeld. Om vervolg te geven aan het woningenplan is het belangrijk dat de dekking voor deze formatie (5 FTE) meerjarig op orde is.

De basis voor deze raming is de Begroting 2026 van de Veiligheidsregio die door het Algemeen Bestuur van de Veiligheidsregio is aangenomen. In deze begroting vindt er een kleine bijstelling plaats op prijs- en loonindex en is het versterkingsplan GGD verwerkt. Het Dagelijks Bestuur heeft besloten om de financiële consequenties op te nemen. De Raad is via een Raadsinformatiebrief geïnformeerd.

Op 18 maart 2026 vinden de verkiezingen plaats voor de gemeenteraad. In de begroting zijn uitsluitend gelden opgenomen voor de feitelijke organisatie van de verkiezingen. Overige kosten werden in het verleden op verschillende posten geboekt. Het is wenselijk om in de begroting eenmaal per vier jaar een budget op te nemen van € 50.000 voor te maken kosten in verband met de start van een nieuw college van B&W.

Budget van € 50.000 voor de aanschaf van nieuwe I-pads bij de aanvang van de nieuwe raadsperiode in maart 2026 voor alle (burger)raadsleden. Dit is noodzakelijk omdat hierop alle relevante raadsinformatie, waaronder de agenda’s en bijbehorende stukken, voor de (burger)raadsleden beschikbaar zijn.

Op basis van de realisatie in 2025 tot en met peildatum 23 mei 2025, passen we de begroting 2026 tot en met 2029 aan. We verwachten in eerste instantie een daling van de kosten in 2026 met € 99.000 met een verloop naar stijgende kosten in 2029 met € 368.000 (programma 2). De stijging is een gevolg ervan dat we rekening houden met een vergrijzingspercentage van 4%. Vervolgens staat daar dekking tegenover vanuit de septembercirculaire 2024, waarin we een extra bijdrage hebben ontvangen voor indexatie Wmo demografie oplopend van € 156.000 in 2025 naar € 600.000 in 2029 (programma 7). Daarmee is het netto-effect van deze bijstelling een voordeel in 2026 tot en met 2029 van respectievelijk € 255.000, € 324.000, € 401.000 en € 232.000. Het voordeel is in 2029 kleiner door het doortrekken van het  vergrijzingspercentage van 4% naar de nieuwe jaarschijf 2029.

Door indexatie en areaalontwikkeling zijn de OZB woning opbrengsten hoger dan verwacht.

In 2026 komt er circa € 2,4 miljoen beschikbaar voor de Regiodeal II Veiligheid, 5e Tranche. Deze middelen dekken de kosten van het voorzetten van bestaande projecten en/of starten van nieuwe projecten met als doel om een veiliger leefomgeving te bewerkstelligen.

In 2024 zijn we gestart met het Woo-bureau, waarin centrale behandeling plaats vindt van alle Woo-verzoeken. Om de kwaliteit en continuïteit te kunnen blijven borgen wordt voorgesteld om de inzet van een Woo -adviseur in de periode 2026 tot en met 2028 op flexibele basis (inhuur) te continueren. In 2026 dekken we de kosten deels uit het Woo budget.

Verschillende factoren zorgen voor een lagere opbrengstverwachting (lagere aantal overnachtingen op basis van werkelijkheid 2024), waardoor de vaste jaarlijkse indexatie niet tot uiting komt.

Omdat de begrotingssaldi het toelaten, storten we in 2026 € 850.000 en in 2027 € 500.000 in de algemene reserve vrij aanwendbaar. Hiermee versterken we ons eigen vermogen. Deze verbetering van onze vermogenspositie leidt tot een grotere financiële weerbaarheid waarmee in de toekomst eventuele incidentele tegenvallers makkelijker kunnen worden opgevangen. In 2028 onttrekken we € 500.000 uit de reserve, zodat het tekort van het begrotingssaldo onder de norm van 2% van de totale lasten (exclusief reserves) blijft.

Benodigd budget structureel € 62.000. Door inzet van bestaande middelen als dekking was het effect voor het saldo van onze begroting in 2024 en 2025 budgettair neutraal. Met ingang van 2026 is sprake van een vraag om budget ad € 62.000 ten laste van het begrotingssaldo. Omdat de eerste ervaringen positief zijn, zetten we de inzet van een ervaringswerker voort. Doel is jongeren weer perspectief te bieden en mee te laten doen in de gemeente. De ervaringswerker zet zijn ervaringskennis in om aan te sluiten bij de leefwereld van deze jongeren, die nu vaak overlast veroorzaken. Deze jongeren zijn weer bezig met hun ontwikkeling en de overlast is verminderd.

Bij de start van een nieuwe collegeperiode is het van belang dat het college slagvaardig van start kan gaan. We ramen hiervoor in 2026 en in 2027 € 500.000.  Dit budget stelt het college in staat om snel te kunnen inspelen op urgente vraagstukken, het opstarten van verkenningen of het inschakelen van externe expertise.

In 2026 starten we met een nieuw team Dienstverlening en participatie, zodat beide belangrijke onderdelen geborgd zijn in de organisatie. We willen hiervoor een adviseur dienstverlening aanstellen die de coördinatie van dienstverlening op zich neemt en de "harde" en "zachte’ kant" van dienstverlening onder zijn of haar hoede neemt. Daarnaast lopen er al veel projecten om onze dienstverlening te verbeteren en dat wordt gecontinueerd. Wat nieuw is hebben we opgenomen in de begroting. Met de middelen werven we een adviseur dienstverlening, starten we met de introductie van een track en trace systeem en zijn we ingericht om te voldoen aan de Wet Modernisering Elektronisch Bestuurlijk Verkeer (WMEBV).

In 2025 zijn er nieuwe afspraken gemaakt met de leverancier van duurzaam deelvervoer. De gemaakte afspraken leiden tot lagere uitgaven. Daarnaast vinden afspraken vaker digitaal plaats. Gevolg is dat er minder dienstreizen plaatsvinden

Vanuit MGZ leveren we 0,8 fte in 2026 en vervolgens 1 fte structureel in voor de taakstelling van het sociaal domein. In 2023 heeft team MGZ structurele formatie gekregen om de visie Meedoen en Geldzaken uit te dragen. Deze is tot en met maart 2025 ingevuld met inhuur. Inmiddels zijn de benodigde vaste medewerkers aangenomen en vullen we 1 fte structureel niet in. Het budget dat hierdoor vrijvalt draagt de afdeling WIZ bij aan de te realiseren taakstelling sociaal domein.

Het optimaliseren (lees: 'leaner' maken) van processen en het verder automatiseren en toepassen van AI (artificiële intelligentie) van die processen bereiken we naast kwaliteitsvoordelen ook efficiëntievoordelen. Deze voordelen leiden tot verlaging van personeelskosten, welke we ook daadwerkelijk gaan effectueren. We sturen actief op het daadwerkelijk realiseren van kwaliteits- en efficiëntievoordelen op basis van vooraf opgestelde businesscases.

We gaan kosten eerlijker verdelen en minder de regierol en ondersteuning bij samenwerking pakken.

De uitkomsten van de benchmark personele organisatie worden vanaf 2026 omgezet in een taakstelling op het personeelsbudget.